YÜCEL YILDIZ /RIGHTSHIP, PORTS AND TERMINALS MANAGER

2023'te de Lİmanlar ve Termİnaller Gemİ kazaların yÜkÜnÜ taŞımaya devam edİyor

RightShip geçen yıl dikkate değer bir istatistik yayınlamıştı: 2022'de, konum verilerinin mevcut olduğu bilgilere göre, rıhtımda veya kıyı tesissinde, demirde bekleme ve liman geçişi sırasında dahil olmak üzere gemi kazalarının %50'si bir liman veya terminal sınırları içinde meydana geldi.

Bu sayı beklenenden çok daha yüksekti. Son veriler bunun bir defaya mahsus olmadığını gösterdi. Konum verilerinin mevcut olduğu 2023 yılında, olayların %51,15'i bir liman veya terminal sınırları içinde meydana geldi.

Bu verilerdeki oranlar, yaklaşık olarak liman operasyonlarının gemi kazalarından ne kadar yoğun bir biçimde etkilendiğini gösteriyor.

Bu listelenen olayların sonuçları ne kadar hafif ya da ciddi olursa olsun, onlarca bileşeni ile tedarik zincirinin halkalarını maalesef etkileyerek, can, mal, para ya da itibar kaybına neden oluyor.

Belirttiğimiz olay sayılarında son iki yılda toplamda anlamlı bir farklılık olmamasına karşın, Liman Devleti Kontrolü tutulmalarında (detention) endişe verici bir artış oldu. 2022 yılında 1.955 gemi tutuldu.

2023'te bu rakam yaklaşık %25 artarak 2.473'e yükseldi. Toplam tutulma süresi de 2022'de toplam 10.445 günden 2023'te 15.332'ye yükseldi.

"PSC tutulmalarındaki artış, standartların altındaki gemilerin uluslararası gerekliliklere veya sektördeki en iyi uygulamalara uymamasının doğrudan bir sonucudur. Bu yönelim maalesef yanlış yönde ve bir kez daha limanlar ve terminaller her geçen gün bu artan risklere uyum sağlamak zorunda.

Bir sistem olarak Liman Devleti Kontrollerinin denizde emniyeti artırmak için çok gerekli olduğu, ancak tek başına yeterli olmadığı açıktır. Kılavuz kaptanlar ve liman kaptanlarından gemi sahiplerine ve denizcilere kadar tüm paydaşlar için güvenliği artırmak için daha iyi bir şeye ihtiyacımız var.

Limanlar karşılaştıkları risklerin tamamen farkında mı? Limanlarına, rıhtımlarına kimin girdiği üzerinde çok az kontrole sahipler ve uygun veri toplama olmadan gemi bazlı riski etkili bir şekilde maalesef değerlendirememektedirler.

Geçen yıl RightShip, toplamda 1.800'den fazla kişinin katıldığı pilot çarmıhı uygunsuzlukları üzerine iki webinara https://store.rightship.com/Catalog/products/pilot-ladder-webinar ev sahipliği yaptı ve ardından çok sayıda tartışma yapıldı.

Oturumlardan ortaya çıkan en çarpıcı şeylerden biri, kılavuzlar kaptanların, pilot çarmıhı uygun olmayan gemiler için daha güçlü bir raporlama ve gemilerin hesap verebilirliği konusundaki açık talebiydi. Webinar katılımcılarına, bunu yapacak araçlara sahip olsalardı, uygunsuz pilot çarmıhlarını bildirip bildirmeyeceklerini sorduk. %90 gibi ezici bir çoğunluk evet dedi. Bunu, liman başkanları ve kılavuz kaptanlarla bireysel görüşmelerle de takip ettik ve sektör genelinde sağlam bir alternatif raporlama sistemi için net bir talep olduğunu gördük.

Sektör olarak bu ihtiyaca cevap vermemiz kritik önem taşıyor. Veriler, riskli gemiler söz konusu olduğunda limanların ateş hattında olduğunu ve artan PSC göz altlarına bakılırsa daha da riskli hale geldiğini gösteriyor. Raporlama ve hesap verebilirlik için daha güçlü sistemler oluşturmak için birlikte çalışmalıyız.

RightShip, yalnızca limanlar için değil, sektördeki paydaşlar için de güvenliği artırmak için birçok çalışmalara katılıyor. 2023 yılında “RightPORT Risk Solution” hayata geçirdik. Açık, basit ve sağlam bir metodoloji üzerine inşa edilen bu araç, RightShip'in gemi güvenliği verilerini limanlara ve terminallere vererek, nasıl bir geminin geldiğini görmelerini ve gemi riskini doğru bir şekilde değerlendirmelerini ve yönetmelerini sağlamaya yardımcı oluyor.

En önemlisi, sistem aynı zamanda geri bildirim raporlarını kullanarak kullanıcıları küresel bir iş birliğine dayalı veri ağına bağlıyor. Bu raporlar, kullanıcıların diğer limanlara yanaştıkları zamandan itibaren gemilerin davranışları hakkında iç görülere erişmelerini sağlamaktadır. Gemiler hakkında bilgi toplayabilen limanlar ve terminaller daha hazırlıklıdır ve büyük olaylardan daha iyi kaçınabilir.

Bu, limanları ve terminalleri, gemilerin daha az güvenli hale gelebileceği bir bağlamda giderek daha önemli hale gelen riski proaktif olarak değerlendirme ve yönetme konusunda güçlendirmek için küçük ama önemli bir adımdır.

Sonuç

Sosyal ve görsel basından takip ettiğimiz üzere “bizim başımıza gelmez, gemilerle ilgili hiçbir sorun yasamadık, gemi benim kontrolümde değil ki ne yapabilirim” seklindeki yaklaşımlar artık cağımızda bir mazeret değil.

Çok basit gemi kaynaklı sorunların ülkemizde ve dünyada çok ciddi sonuçları olan kazalara yol açtığına şahit olduk.

Sormamız gereken soru artık, “Her şeyin dijitalleştiği, her türlü veriye kolayca ulaşıldığı bu çağda, hala gemi kaynaklı sorunları görmezden mi geleceğiz, yoksa tüm araçları kullanarak riskleri elimizdeki araçlarla en aza mı indireceğiz?” olmalıdır.